เวเนซุเอลาเตรียมส่งน้ำมัน 2 พันล้านดอลลาร์ให้สหรัฐฯ ทรัมป์บอกจะเก็บเงินเอง

ประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ เผยว่า สหรัฐฯ และเวเนซุเอลาบรรลุข้อตกลงในการส่งออกน้ำมันดิบจากเวเนซุเอลาไปยังสหรัฐฯ มูลค่าสูงถึง 2,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งเป็นการเจรจาครั้งสำคัญที่จะเบี่ยงเบนอุปทานจากจีน ในขณะเดียวกันก็ช่วยให้เวเนซุเอลาหลีกเลี่ยงการลดการผลิตน้ำมันลงอีก

ข้อตกลงนี้เป็นสัญญาณที่ชัดเจนว่า รัฐบาลเวเนซุเอลากำลังตอบสนองต่อข้อเรียกร้องของทรัมป์ที่ให้เวเนซุเอลาเปิดรับบริษัทน้ำมันของสหรัฐฯ มิฉะนั้นอาจเสี่ยงต่อการแทรกแซงทางทหารเพิ่มเติม

ทรัมป์เผยว่า เขาต้องการให้ประธานาธิบดีรักษาการ เดลซี โรดริเกซ เปิดให้สหรัฐฯ และบริษัทเอกชน “เข้าถึงได้อย่างเต็มที่” ในอุตสาหกรรมน้ำมันของเวเนซุเอลา

เวเนซุเอลามีน้ำมันหลายล้านบาร์เรลบรรทุกอยู่บนเรือบรรทุกน้ำมันและในถังเก็บ ซึ่งไม่สามารถส่งออกได้เนื่องจากการปิดกั้นการส่งออกที่ทรัมป์กำหนดตั้งแต่กลางเดือนธันวาคม

การปิดล้อมเป็นส่วนหนึ่งของแรงกดดันที่เพิ่มขึ้นจากสหรัฐฯ ต่อรัฐบาลของประธานาธิบดี นิโคลัส มาดูโร ของเวเนซุเอลา ซึ่งถึงจุดสูงสุดเมื่อกองกำลังสหรัฐฯ จับกุมตัวเขาได้เมื่อสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา

เจ้าหน้าที่ระดับสูงของเวเนซุเอลาเรียกการจับกุมมาดูโรว่า เป็นการลักพาตัว และกล่าวหาว่า สหรัฐฯ พยายามขโมยน้ำมันสำรองจำนวนมหาศาลของประเทศ

ทรัมป์โพสต์บนโซเชียลมีเดียว่า เวเนซุเอลาจะ “ส่งมอบ” น้ำมันที่ถูกคว่ำบาตรจำนวน 30-50 ล้านบาร์เรลให้สหรัฐฯ

“น้ำมันนี้จะถูกขายในราคาตลาด และเงินนั้นจะอยู่ภายใต้การควบคุมของผม ในฐานะประธานาธิบดีของสหรัฐฯ เพื่อให้แน่ใจว่าจะถูกนำไปใช้เพื่อประโยชน์ของประชาชนเวเนซุเอลาและสหรัฐอเมริกา!”

ทรัมป์เผยว่า คริส ไรท์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานของสหรัฐฯ เป็นผู้รับผิดชอบในการดำเนินการตามข้อตกลง โดยน้ำมันจะถูกนำออกจากเรือและส่งตรงไปยังท่าเรือของสหรัฐฯ

แหล่งข่าวสองรายเปิดเผยกับสำนักข่าว Reuters เมื่อวันอังคารที่ผ่านมาว่า การจัดส่งน้ำมันดิบที่ติดข้อจำกัดอยู่ไปยังสหรัฐฯ อาจต้องมีการจัดสรรสินค้าที่เดิมมีจุดหมายปลายทางไปยังจีนใหม่

จีนเป็นผู้ซื้อน้ำมันรายใหญ่ที่สุดของเวเนซุเอลาในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา โดยเฉพาะอย่างยิ่งนับตั้งแต่สหรัฐฯ กำหนดมาตรการคว่ำบาตรต่อบริษัทที่เกี่ยวข้องกับการค้าน้ำมันกับเวเนซุเอลาในปี 2020

แหล่งข่าวในอุตสาหกรรมน้ำมันกล่าวว่า “ทรัมป์ต้องการให้เรื่องนี้เกิดขึ้นโดยเร็ว เพื่อที่เขาจะได้บอกว่าเป็นชัยชนะครั้งใหญ่”

เชฟรอนคุมการส่งน้ำมันเวเนซุเอลาไปสหรัฐฯ

ราคาน้ำมันดิบของสหรัฐฯ ลดลงมากกว่า 1.5% หลังจากการประกาศของทรัมป์ โดยคาดว่า ข้อตกลงดังกล่าวจะเพิ่มปริมาณน้ำมันเวเนซุเอลาที่ส่งออกไปยังสหรัฐฯ

ปัจจุบันขนส่งน้ำมันดังกล่าวถูกควบคุมโดยเชฟรอน ซึ่งเป็นหุ้นส่วนร่วมทุนหลักของ PDVSA ภายใต้การอนุญาตของสหรัฐฯ

เชฟรอน ซึ่งส่งออกน้ำมันเวเนซุเอลาไปยังสหรัฐฯ ประมาณ 100,000-150,000 บาร์เรลต่อวัน เป็นบริษัทเดียวที่ขนส่งและจัดส่งน้ำมันดิบจากประเทศในอเมริกาใต้โดยไม่หยุดชะงักในช่วงไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมาภายใต้การปิดล้อมของสหรัฐฯ

ยังไม่เป็นที่แน่ชัดว่า เวเนซุเอลาจะสามารถเข้าถึงผลกำไรจากกรขายน้ำมันดังกล่าวหรือไม่

มาตรการคว่ำบาตรส่งผลให้ PDVSA ถูกตัดขาดจากระบบการเงินโลก บัญชีธนาคารถูกอายัด และถูกห้ามไม่ให้ทำธุรกรรมใดๆ ในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐ

เวเนซุเอลาได้ขายน้ำมันดิบเกรดหลักของประเทศ (Merey) ในราคาประมาณ 22 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล ต่ำกว่าเบรนต์ สำหรับการส่งมอบที่ท่าเรือของเวเนซุเอลา ทำให้มูลค่าของข้อตกลงนี้สูงถึง 1,900 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

โรดริเกซ ซึ่งสาบานตนเข้ารับตำแหน่งประธานาธิบดีชั่วคราวของเวเนซุเอลาเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา ก็อยู่ภายใต้มาตรการคว่ำบาตรของสหรัฐฯ ที่บังคับใช้เมื่อปี 2018 ในข้อหาบ่อนทำลายประชาธิปไตย

ผู้ซื้อจากสหรัฐฯ ประมูลน้ำมัน

แหล่งข่าว 2 รายเผยกับ Reuters ว่า เจ้าหน้าที่เวเนซุเอลาและสหรัฐฯ ได้หารือกันในสัปดาห์นี้เกี่ยวกับกลไกการขายที่เป็นไปได้ รวมถึงการประมูลเพื่อให้ผู้ซื้อจากสหรัฐฯ ที่สนใจสามารถเสนอราคาสำหรับสินค้า และการออกใบอนุญาตในสหรัฐฯ ให้แก่พันธมิตรทางธุรกิจของ PDVSA ซึ่งอาจนำไปสู่สัญญาจัดหา

ใบอนุญาตเหล่านั้นเคยอนุญาตให้พันธมิตรและลูกค้าของ PDVSA ซึ่งรวมถึง Chevron, Reliance ของอินเดีย, China National Petroleum Corporation (CNPC) และ Eni และ Repsol ของยุโรป เข้าถึงน้ำมันของเวเนซุเอลาเพื่อกลั่นหรือขายต่อให้แก่บุคคลที่สามได้

แหล่งข่าว 2 รายระบุว่า สัปดาห์นี้บริษัทเหล่านั้นบางแห่งได้เริ่มเตรียมการสำหรับการรับสินค้าจากเวเนซุเอลาอีกครั้ง

สหรัฐฯ และเวเนซุเอลายังหารือกันว่า น้ำมันของเวเนซุเอลาสามารถนำไปใช้ในคลังสำรองปิโตรเลียมเชิงยุทธศาสตร์ของสหรัฐฯ ในอนาคตได้หรือไม่ แต่ทรัมป์ไม่ได้กล่าวถึงความเป็นไปได้นี้

มีน้ำมันเพิ่มเป็นข่าวดี

ดั๊ก เบอร์กัม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยสหรัฐฯ เผยว่า การเพิ่มปริมาณน้ำมันดิบหนักจากเวเนซุเอลาไปยังอ่าวเม็กซิโกของสหรัฐฯ จะเป็น “ข่าวดี” สำหรับความมั่นคงของงาน ราคาน้ำมันเบนซินในอนาคตของสหรัฐฯ และสำหรับเวเนซุเอลาเอง

“เวเนซุเอลามีโอกาสที่จะได้รับเงินทุนเข้ามาฟื้นฟูเศรษฐกิจและใช้ประโยชน์จากสถานการณ์นี้” เบอร์กัมเผยกับ Fox News เมื่อถูกถามเกี่ยวกับการเจรจาระหว่างรัฐบาลเกี่ยวกับการส่งออกน้ำมัน

“ด้วยเทคโนโลยีของอเมริกา ความร่วมมือของอเมริกา เวเนซุเอลาสามารถพลิกหน้ามือเป็นหลังมือได้”

โรงกลั่นน้ำมันของสหรัฐฯ บนชายฝั่งอ่าวเม็กซิโกสามารถแปรรูปน้ำมันดิบหนักของเวเนซุเอลาได้ และเคยนำเข้าประมาณ 500,000 บาร์เรลต่อวัน ก่อนที่สหรัฐฯ จะเริ่มใช้มาตรการคว่ำบาตรด้านพลังงานต่อเวเนซุเอลา

แหล่งข่าวรายหนึ่งเผยว่า PDVSA ต้องลดการผลิตลงแล้วก่อนหน้านี้เนื่องจากการคว่ำบาตร เพราะพื้นที่จัดเก็บน้ำมันกำลังจะหมดลง หากไม่มีวิธีส่งออกน้ำมันในเร็วๆ นี้ ก็จะต้องลดการผลิตลงอีก

บรรดาผู้ค้าน้ำมันต่างแสดงปฏิกิริยาต่อข่าวการเจรจาข้อตกลงในวันอังคาร โดยส่วนต่างราคาน้ำมันดิบหนักบางเกรดในอ่าวเม็กซิโกของสหรัฐฯ ลดลงประมาณ 50 เซนต์ต่อบาร์เรลในวันอังคาร เนื่องจากมีความคาดหวังว่าจะมีน้ำมันจากเวเนซุเอลาเข้ามามากขึ้น

Photo by MANDEL NGAN / AFP