อินเดียปักธงรีไซเคิลขยะอิเล็กทรอนิกส์สกัดแร่สำคัญ ลดพึ่งการนำเข้าจากจีน

อินเดียเริ่มเข้าสู่ยุคใหม่ของอุตสาหกรรมรีไซเคิลขยะอิเล็กทรอนิกส์ โดยเปลี่ยนขยะที่ถูกทิ้งให้กลายเป็นแหล่งแร่ธาตุสำคัญมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์ เพื่อลดการพึ่งพิงการนำเข้าจากจีน พร้อมรองรับเป้าหมายการเป็นศูนย์กลางปัญญาประดิษฐ์

ในปีที่ผ่านมา รัฐบาลนายกรัฐมนตรี นเรนทรา โมดี อนุมัติโครงการมูลค่า 170 ล้านดอลลาร์ เพื่อส่งเสริมการรีไซเคิลแร่สำคัญในระบบที่เป็นทางการ โดยใช้กฎ Extended Producer Responsibility ที่บังคับผู้ผลิตเก็บรวบรวมและส่งขยะไปยังผู้รีไซเคิลที่ขึ้นทะเบียนกับรัฐบาล

ทองคำขาว โอกาสใหม่ของอินเดีย

ที่โรงงาน Exigo Recycling ในรัฐหรยาณา แบตเตอรี่เก่าหลายร้อยก้อนจากรถสกู๊ตเตอร์ไฟฟ้าถูกบดให้เป็นผงสีดำผ่านสายพานลำเลียง จากนั้นผ่านกระบวนการสกัดด้วยสารเคมี กรอง ระเหย และกลั่นจนได้เป็นผงสีขาว คือ ลิเธียม"ซึ่งนักวิทยาศาสตร์หัวหน้าโครงการเรียกว่า "ทองคำขาว"

ทั้งนี้ ในขยะอิเล็กทรอนิกส์เป็นแหล่งแร่ธาตุที่มีค่า แบตเตอรี่เสื่อมสภาพ ให้ลิเธียม โคบอลต์ และนิกเกิล หน้าจอ LED มีเจอร์เมเนียม แผงวงจรบรรจุแพลตตินัมและพัลเลเดียม ส่วนฮาร์ดดิสก์มีหลายแร่หายาก

ตลาด Urban Mining มูลค่าพันล้าน

อินเดียผลิตขยะอิเล็กทรอนิกส์เกือบ 1.5 ล้านตันในปีที่แล้วตามข้อมูลราชการ เทียบเท่ารถขยะ 200,000 คัน แต่ผู้เชี่ยวชาญเชื่อว่าตัวเลขจริงอาจมากกว่านี้ 2 เท่า

ผู้เชี่ยวชาญประมาณการว่าขยะอิเล็กทรอนิกส์อาจมีมูลค่าถึง 6,000 ล้านดอลลาร์ต่อปี แม้จะไม่เพียงพอต่อความต้องการของอินเดีย แต่จะช่วยลดผลกระทบจากการนำเข้าและเสริมความแข็งแกร่งให้ห่วงโซ่อุปทาน

พึ่งพาการนำเข้า 100%

สถาบันเศรษฐศาสตร์พลังงานและการวิเคราะห์ทางการเงินระบุว่า อินเดียพึ่งพาการนำเข้า 100% สำหรับแร่ธาตุสำคัญ เช่น ลิเธียม โคบอลต์ และนิกเกิล โอกาสนี้จะช่วยให้ในประเทศเกิดการใช้ทรัพยากรที่คุ้มค่าตามหลักเศรษกิจหมุนเวียนมากขึ้น

ความท้าทายจากระบบนอกรีต

แม้มีความคืบหน้า แต่กว่า 80% ของขยะอิเล็กทรอนิกส์ยังผ่านระบบการแยกชิ้นส่วนนอกรีต ซึ่งเสี่ยงต่อการสัมผัสควันพิษ การเผาไหม้กลางแจ้ง และการปนเปื้อนดินและน้ำ

ในย่านเซลัมปุรีของนิวเดลี ซึ่งเป็นหนึ่งในศูนย์กลางขยะอิเล็กทรอนิกส์ที่ใหญ่ที่สุดของอินเดีย ในตรอกซอยเต็มไปด้วยสายเคเบิลและอุปกรณ์เสีย

ชับบีร์ ข่าน พ่อค้าในพื้นที่เผยว่า "บริษัทใหม่เก็บไว้แค่พอมีใบรับรองเท่านั้น ส่วนที่เหลือยังมาหาเราอยู่ ธุรกิจเพิ่มขึ้น... ไม่ได้ลดลง"

ทางออกจากการบูรณาการ

แซนดิป ชัททาร์จี ที่ปรึกษาอาวุโสจาก Sustainable Electronics Recycling International แนะว่าการบูรณาการผู้ปฏิบัติงานนอกรีตเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานที่ติดตามได้ จะลด "การสูญเสียแร่ธาตุสำคัญ" ได้อย่างมาก

ด้าน Ecowork องค์กรไม่แสวงหากำไรเพียงแห่งเดียวของอินเดียที่ได้รับอนุญาตรีไซเคิลขยะอิเล็กทรอนิกส์ กำลังพยายามทำเช่นนั้นผ่านการฝึกอบรมและพื้นที่ทำงานที่ปลอดภัย

ริซวาน ไซฟี อายุ 20 ปี ผู้ผ่านการฝึกอบรม เล่าว่า "ก่อนหน้านี้เราสนใจแค่ทองแดงกับอลูมิเนียม เพราะราคาสูงในตลาดเศษเหล็ก แต่ตอนนี้รู้แล้วว่าขยะอิเล็กทรอนิกส์เหล่านี้มีค่าแค่ไหน"