ไม่เกินจริงถ้าเราบอกว่า “แทบทุกที่บนโลกมีไมโครพลาสติก” ไม่เว้นแม้แต่บนยอดเขาเอเวอเรสต์ บนความสูง 8,440 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล สูงขึ้นไปบนก้อนเมฆ ลึกลงไปใต้มหาสมุทร ในหอยแมลงภู่ที่ขายในซูเปอร์มาร์เก็ต ตลอดจนในผลไม้และผักบางชนิด ที่เป็นแบบนี้เพราะ…มีคนทิ้งขยะไม่ถูกที่!!!
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เผยช่วงเทศกาลปีใหม่ภาครัฐกระตุ้นการท่องเที่ยวด้วยการเพิ่มวันหยุดพิเศษ ดันนักท่องเที่ยวหลั่งไหลสู่แหล่งธรรมชาติ ห่วงปริมาณขยะอาหารและพลาสติกใช้ครั้งเดียวทิ้งกระทบระบบนิเวศและภาพลักษณ์การท่องเที่ยวไทย โดยเฉพาะในพื้นที่อุทยานแห่งชาติและสวนสัตว์ทั่วประเทศ ซึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีความเปราะบางทางระบบนิเวศ
เพื่อป้องกันผลกระทบต่อทรัพยากรธรรมชาติ ความหลากหลายทางชีวภาพ และภาพลักษณ์ของการท่องเที่ยวไทยในระยะยาว SPACEBAR จึงหยิบเรื่องนี้มาให้นักท่องเที่ยวทุกคนได้ฉุกคิด
แหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติเสี่ยงเผชิญขยะล้นช่วงวันหยุดยาว
นายสุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) เปิดเผยว่า การกำหนดวันหยุดราชการต่อเนื่องในช่วงเทศกาลปีใหม่ ส่งผลให้มีการเดินทางท่องเที่ยวเพิ่มขึ้นอย่างมาก โดยเฉพาะในอุทยานแห่งชาติและแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ ซึ่งมักรองรับนักท่องเที่ยวจำนวนเกินศักยภาพในบางช่วงเวลา ส่งผลให้เกิดขยะมูลฝอยและขยะอาหารเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว หากไม่มีการจัดการที่เหมาะสม อาจสร้างแรงกดดันต่อระบบนิเวศ ดิน แหล่งน้ำ และสัตว์ป่าในพื้นที่
ขยะอาหาร ภาระซ่อนเร้นที่กระทบระบบนิเวศ
ประเทศไทยมีขยะมูลฝอยเกิดขึ้นประมาณ 27 ล้านตัน หรือเฉลี่ย 1.15 กิโลกรัมต่อคนต่อวัน โดยเป็นขยะอาหารราว 10 ล้านตัน
— ข้อมูลทางสถิติในปี 2567 ระบุ
ขยะกลุ่มนี้หากถูกทิ้งหรือจัดการไม่ถูกต้อง อาจก่อให้เกิดปัญหาน้ำเสีย กลิ่นรบกวน การสะสมของสัตว์พาหะ รวมถึงการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการย่อยสลายในหลุมฝังกลบ ซึ่งล้วนส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและคุณภาพของแหล่งท่องเที่ยว
รัฐเดินหน้ามาตรการคุมขยะในอุทยาน-สวนสัตว์
นายสุชาติ ชมกลิ่น รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เห็นถึงความสำคัญของปัญหาขยะมูลฝอยและขยะอาหารในแหล่งท่องเที่ยว และได้มอบหมายให้กรมควบคุมมลพิษประสานความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการบริหารจัดการขยะอย่างเป็นระบบ โดยเฉพาะในพื้นที่ภายใต้การกำกับดูแลของภาครัฐ
ในส่วนของการดำเนินงาน กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช รวมถึงองค์การสวนสัตว์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ ได้กำหนดมาตรการห้ามนำภาชนะที่ทำจากโฟมและพลาสติกชนิดใช้ครั้งเดียวแล้วทิ้งเข้าไปในเขตอุทยานแห่งชาติและสวนสัตว์ทั่วประเทศ เพื่อลดแหล่งกำเนิดขยะตั้งแต่ต้นทาง
นักท่องเที่ยวคือกุญแจสำคัญของการลดขยะ
กรมควบคุมมลพิษขอความร่วมมือประชาชนและนักท่องเที่ยวช่วยกันลดขยะอาหาร ลดการใช้ถุงพลาสติก คัดแยกขยะก่อนทิ้ง และทิ้งขยะลงในถังหรือจุดที่เจ้าหน้าที่จัดเตรียมไว้ พร้อมทั้งเลือกใช้ภาชนะจากวัสดุธรรมชาติแทนกล่องโฟมและพลาสติกใช้ครั้งเดียวทิ้ง
นอกจากนี้ หากนำอาหารหรือสิ่งของใดเข้าไปในพื้นที่ท่องเที่ยวทางธรรมชาติ ควรนำออกมาทิ้งตามจุดที่กำหนด และปฏิบัติตามกฎระเบียบของสถานที่อย่างเคร่งครัด เพื่อป้องกันผลกระทบต่อสัตว์ป่าและระบบนิเวศโดยรอบ
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมย้ำว่า การท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาที่ยั่งยืน การลดขยะในช่วงเทศกาลไม่เพียงช่วยลดภาระการจัดการของภาครัฐ แต่ยังช่วยรักษาคุณค่าของทรัพยากรธรรมชาติให้คงอยู่คู่การท่องเที่ยวไทยในระยะยาว
ปีใหม่ท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ 7 วิธีลดขยะที่ทุกคนทำได้จริง
เทศกาลปีใหม่เป็นช่วงเวลาที่การเดินทางและการเฉลิมฉลองเพิ่มขึ้นพร้อมกับปริมาณขยะ โดยเฉพาะขยะอาหารและพลาสติกใช้ครั้งเดียว หากเราทุกคนร่วมปรับพฤติกรรมเล็กน้อย ก็สามารถช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและแหล่งท่องเที่ยวได้อย่างเป็นรูปธรรม SPACEBARรวบรวม 7 วิธีลดขยะที่ทุกคนทำได้จริงมาให้แล้ว
1 วางแผนดีมีชัยไปกว่าครึ่ง
เริ่มจากการวางแผนก่อนออกเดินทาง เราต้องเตรียมอาหารและเครื่องดื่มในปริมาณที่เหมาะสม เพื่อลดปัญหาอาหารเหลือทิ้งซึ่งเป็นหนึ่งในขยะที่จัดการยากที่สุด หากจำเป็นต้องซื้ออาหารเพิ่มเติม ควรเลือกเมนูที่รับประทานหมดง่าย และหลีกเลี่ยงการสั่งเกินความจำเป็น
2 พกภาชนะส่วนตัว ลดขยะตั้งแต่ต้นทาง
การพกขวดน้ำ กล่องอาหาร หรือถุงผ้า สามารถช่วยลดการใช้พลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวได้อย่างมาก โดยเฉพาะในแหล่งท่องเที่ยวที่มีนักเดินทางจำนวนมาก ซึ่งขยะจากภาชนะใช้แล้วทิ้งมักสะสมอย่างรวดเร็ว
3 เลือกวัสดุเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
หากหลีกเลี่ยงการใช้ภาชนะใช้ครั้งเดียวไม่ได้ ควรเลือกภาชนะจากวัสดุธรรมชาติหรือวัสดุที่ย่อยสลายได้ แทนโฟมและพลาสติก ซึ่งใช้เวลานานในการย่อยสลายและสร้างภาระต่อระบบนิเวศ
4 คัดแยกขยะก่อนทิ้งทุกครั้ง
การแยกขยะรีไซเคิล ขยะทั่วไป และขยะอาหาร ช่วยให้การจัดการขยะมีประสิทธิภาพมากขึ้น แม้จะเป็นการกระทำเล็กน้อย แต่มีส่วนสำคัญในการลดปริมาณขยะที่ต้องนำไปฝังกลบ
5 นำสิ่งที่นำเข้าไป กลับออกมาให้ครบ
ในพื้นที่ธรรมชาติ หากนำอาหารหรือสิ่งของใดเข้าไป ควรนำกลับออกมาทิ้งในจุดที่จัดไว้ การทิ้งขยะไว้ในป่า หรือริมแหล่งน้ำ อาจส่งผลกระทบต่อสัตว์ป่าและแหล่งน้ำในระยะยาว
6 เคารพกติกาของแหล่งท่องเที่ยว
การปฏิบัติตามกฎระเบียบ เช่น การงดนำโฟมและพลาสติกใช้ครั้งเดียวเข้าอุทยานแห่งชาติ ไม่เพียงช่วยลดขยะ แต่ยังสะท้อนความรับผิดชอบของนักท่องเที่ยวต่อพื้นที่ที่ไปเยือน
7 ส่งต่อวัฒนธรรมท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ
การชวนเพื่อนหรือครอบครัวลดขยะไปพร้อมกัน ช่วยสร้างบรรทัดฐานใหม่ของการท่องเที่ยวที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม และทำให้การลดขยะไม่ใช่เรื่องของใครคนหนึ่ง แต่เป็นความร่วมมือของทุกคน
การท่องเที่ยวในช่วงเทศกาลปีใหม่จะยังคงคึกคัก และหากทุกคนช่วยกันลดขยะตั้งแต่ต้นทาง แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติของไทยก็จะยังคงความสวยงามและสมดุล พร้อมต้อนรับนักเดินทางได้อย่างยั่งยืนในระยะยาว
