ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เริ่มบังคับใช้นโยบายภาษีนำเข้าใหม่ในอัตรา 10% ต่อสินค้าจากต่างประเทศเมื่อวันอังคารที่ผ่านมา หลังจากได้รับชัยชนะจากคดีในศาลสูงสุด โดยมาตรการนี้จะมีผลบังคับใช้เป็นระยะเวลา 150 วัน และถือเป็นก้าวแรกสู่การปรับนโยบายการค้าระยะยาวของสหรัฐฯ
ภาษีใหม่ 10% มีผลแล้ว เตรียมขยับเป็น 15%
ภาษีนำเข้าใหม่ในอัตรา 10% ไม่ครอบคลุมสินค้าที่อยู่ระหว่างการตรวจสอบพิเศษ เช่น เหล็กกล้า อลูมิเนียม และรถยนต์ รวมทั้งสินค้าที่เข้ามาภายใต้ข้อตกลงการค้าเสรีสหรัฐฯ-เม็กซิโก-แคนาดา (USMCA)
เจมีสัน กรีร์ ตัวแทนการค้าสหรัฐฯ ยืนยันผ่านสื่อ Fox Business ว่า "เรามีภาษี 10% อยู่แล้ว และจะเพิ่มเป็น 15% สำหรับบางประเทศ อาจสูงกว่านั้นสำหรับประเทศอื่น" ทรัมป์ได้ประกาศแผนเพิ่มภาษีเป็น 15% ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อคู่ค้าอย่างอังกฤษที่เคยได้รับอัตราที่ต่ำกว่า
ทำไมประเทศคู่ค้ายังไม่ตอบโต้?
ประเทศคู่ค้าหลักของสหรัฐฯ ยังไม่ดำเนินมาตรการตอบโต้ แต่พยายามขอความชัดเจนเกี่ยวกับนโยบายใหม่ ไรอัน มาเจรัส อดีตเจ้าหน้าที่การค้าสหรัฐฯ ปัจจุบันเป็นหุ้นส่วนที่บริษัท King & Spalding อธิบายว่า "ปัญหาส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับการยกเว้นภาษีในสินค้าเฉพาะกลุ่มที่พวกเขาได้รับ"
สหภาพยุโรป ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ ต่างได้ข้อตกลงลดภาษีรถยนต์จาก 25% เหลือ 15% เนื่องจากภาษีตามสาขาไม่ได้รับผลกระทบจากคำตัดสินศาลสูงสุด ประเทศเหล่านี้จึงไม่ต้องการเสี่ยงสูญเสียผลประโยชน์ที่มีอยู่
แผนถาวร ใช้เหตุผลความมั่งคง-การค้าที่ไม่เป็นธรรม
รัฐบาลทรัมป์ส่งสัญญาณแผนกำหนดภาษีถาวรเพิ่มเติม โดยอ้างเหตุผลด้านความมั่นคงแห่งชาติและการค้าที่ไม่เป็นธรรม กรีร์ระบุว่า "เป็นพื้นที่ที่เราสามารถมีภาษีที่ทนทานได้ยาวนาน เคยผ่านการตรวจสอบทางกฎหมายมาแล้ว และจะผ่านได้อีก"
ภาษีเฉพาะสาขาที่มีอยู่ถูกกำหนดภายใต้มาตรา 232 ของพระราชบัญญัติขยายการค้า ซึ่งอนุญาตให้ประธานาธิบดีกำหนดภาษีเพื่อความมั่นคงแห่งชาติ ขณะที่มาตรา 301 ของพระราชบัญญัติการค้าช่วยจัดการปัญหาการค้าที่ไม่เป็นธรรมของต่างประเทศ
ปม "คืนเงินภาษี" ยังไม่ชัดเจน
ผู้นำเข้าสหรัฐฯ กำลังต่อสู้เพื่อขอคืนเงินภาษี ซึ่งเป็นประเด็นที่คำตัดสินศาลสูงสุดไม่ได้ครอบคลุม กรีร์ยืนยันว่า "คำร้องเหล่านั้นกำลังดำเนินการ" และศาลชั้นต้นจะจัดการเรื่องนี้
เบอร์นาร์ด ยารอส จาก Oxford Economics เตือนว่า "บริษัทต่างๆ ไม่น่าจะส่งผ่านผลประโยชน์จากการคืนเงินนี้ให้กับผู้บริโภค เนื่องจากต้นทุนภาษีส่วนใหญ่ส่งผ่านไปยังราคาสินค้าอุปโภคบริโภคหลักแล้ว" กลไกและระยะเวลาการคืนเงินยังไม่ชัดเจน
สรุปภาพรวม
แม้ทรัมป์เผชิญแรงสะดุดทางกฎหมาย แต่มาตรการภาษี 10% ได้เริ่มบังคับใช้แล้ว และมีแนวโน้มขยับขึ้น 15% พร้อมแผนใช้กฎหมายความมั่นคงและการค้าที่ไม่เป็นธรรมเพื่อสร้าง “กำแพงภาษีถาวร”
คำถามสำคัญจึงไม่ใช่แค่ “ดีลหรือไม่ดีล” แต่คือ โลกการค้ากำลังเดินกลับสู่ยุคภาษีสูงอีกครั้งหรือไม่
