พริษฐ์ วัชรสินธุ สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน อภิปรายรายงานผลการปฏิบัติหน้าที่ของคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ประจำปีงบประมาณ 2567 และ 2568 โดยชี้ว่า ป.ป.ช. กำลังเผชิญวิกฤตศรัทธาครั้งใหญ่ หลังผลสำรวจพบว่าประชาชนเชื่อมั่นในองค์กรเพียงร้อยละ 1.1 ต่ำที่สุดในบรรดาองค์กรอิสระและศาลรัฐธรรมนูญ พร้อมตั้งข้อสังเกตถึงการทำงานของ ป.ป.ช. ทั้งในด้านการประเมินสถานการณ์ทุจริต ประสิทธิภาพการทำงาน และความเป็นอิสระจากการแทรกแซงทางการเมือง
พริษฐ์ระบุว่า วิกฤตศรัทธาของ ป.ป.ช. มีสาเหตุสำคัญ 3 ประการ ได้แก่ การประเมินสถานการณ์ทุจริตที่สวนทางกับข้อเท็จจริง ความล้มเหลวในการปรับปรุงประสิทธิภาพภายในองค์กร และการขาดความเป็นอิสระในการตรวจสอบคดีที่เกี่ยวข้องกับผู้มีอำนาจทางการเมือง
คะแนน ITA สูงสวนทาง CPI ต่ำสุดรอบกว่า 10 ปี
พริษฐ์ชี้ว่า ประเด็นแรก คือการประเมินสถานการณ์ทุจริตที่คลาดเคลื่อนจากความเป็นจริง โดยคะแนนการประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (ITA) ซึ่ง ป.ป.ช. เป็นผู้ดำเนินการ ปรับตัวสูงขึ้นต่อเนื่องทุกปี จนอยู่ที่ร้อยละ 94 ในปี 2568
แต่กลับสวนทางกับดัชนีภาพลักษณ์การทุจริต (CPI) ในระดับสากล ซึ่งประเทศไทยได้เพียง 33 จาก 100 คะแนน ต่ำที่สุดในรอบกว่า 10 ปี เทียบเท่ากับประเทศเซอร์เบียที่กำลังเผชิญวิกฤตคอร์รัปชัน และต่ำกว่าประเทศเนปาลที่ได้ 34 คะแนน ทั้งที่เนปาลเพิ่งเผชิญการชุมนุมใหญ่ประท้วงรัฐบาลเมื่อช่วงปลายปีที่ผ่านมา
คดีค้างเกือบหมื่นเรื่อง แต่ทุ่มงบฯ ประชาสัมพันธ์
ประเด็นที่สอง คือความล้มเหลวในการปรับปรุงประสิทธิภาพภายในองค์กร โดยพริษฐ์เปิดเผยว่า ป.ป.ช. มีคดีค้างสะสมเกือบ 10,000 เรื่อง และมีคดีที่ใช้เวลาไต่สวนเกิน 2 ปีสูงถึงร้อยละ 70 แต่กลับให้ความสำคัญกับการใช้งบประมาณด้านประชาสัมพันธ์
ขณะเดียวกัน ยังไม่มีการปรับปรุงระบบเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินให้ประชาชนเข้าถึงและตรวจสอบได้อย่างสะดวก โดยที่ผ่านมา ป.ป.ช. แสดงท่าทีไม่เห็นด้วยกับร่างแก้ไขพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริตฯ (หรือ พ.ร.ป.ป.ป.ช.) ที่เสนอโดย สส.พรรคประชาชนและภาคประชาชน ซึ่งมีเป้าหมายยกระดับความโปร่งใสในการเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินของนักการเมือง
พริษฐ์อธิบายว่า ปัจจุบันการเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินยังอยู่ในรูปแบบไฟล์ภาพสแกน ทำให้ค้นหาข้อมูลได้ยาก และจำกัดระยะเวลาการเผยแพร่บนเว็บไซต์ไว้เพียง 180 วัน ขณะที่ร่างแก้ไขกฎหมายต้องการเปลี่ยนเป็นระบบข้อมูลเปิดในรูปแบบดิจิทัล เพื่อให้ประชาชนสามารถสืบค้น ค้นหา และร่วมตรวจสอบได้โดยไม่มีข้อจำกัดด้านเวลาและสถานที่
ชี้คดีศักดิ์สยามสะท้อน ป.ป.ช. ไม่ตรวจสอบผู้มีอำนาจจนสุดทาง
ประเด็นที่สาม พริษฐ์ตั้งข้อสังเกตถึงความเป็นอิสระของ ป.ป.ช. จากการแทรกแซงทางการเมือง โดยเห็นว่าการดำเนินการในหลายคดีสะท้อนให้เห็นถึงการไม่ตรวจสอบอย่างตรงไปตรงมาจนถึงที่สุด เมื่อคดีเกี่ยวข้องกับผู้มีอำนาจของพรรคร่วมรัฐบาล โดยเฉพาะกรณีการยกคำร้องและยุติการตรวจสอบบัญชีทรัพย์สินใน “คดีซุกหุ้น” ของ ศักดิ์สยาม ชิดชอบ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม
พริษฐ์ระบุว่า นอกจาก ป.ป.ช. จะชี้ว่าไม่พบความผิดปกติในการยื่นบัญชีทรัพย์สินของศักดิ์สยามแล้ว ยังมีมติไม่ดำเนินการตรวจสอบเชิงลึก ทั้งที่ระเบียบของ ป.ป.ช. กำหนดให้ต้องตรวจสอบเชิงลึก หากผู้ถูกกล่าวหามีพฤติการณ์อันควรเชื่อได้ว่ามีการโอน ยักย้าย หรือซุกซ่อนทรัพย์สินผ่านตัวแทน (Nominee)
ซึ่งข้อกล่าวหาดังกล่าวตรงกับข้อเท็จจริงในคดีของศักดิ์สยาม และเป็นข้อเท็จจริงเดียวกับที่ศาลรัฐธรรมนูญเคยมีคำวินิจฉัยให้ศักดิ์สยามพ้นจากตำแหน่งรัฐมนตรีมาแล้ว
นอกจากนี้ ในส่วนของการตรวจสอบความผิดทางอาญา ป.ป.ช. กลับมีมติไม่รับเรื่องไว้ไต่สวนต่อ ซึ่งพริษฐ์มองว่าเป็นลักษณะเดียวกับกรณีสินบน 40 ล้านบาทของ ชัยชนก ชิดชอบ ที่ ป.ป.ช. ไม่เปิดไต่สวนโดยอ้างว่าข้อมูลไม่เพียงพอ
ตั้งข้อสงสัยจงใจไม่วินิจฉัยมาตรา 126 เรื่องขัดกันแห่งผลประโยชน์
พริษฐ์ยังวิจารณ์คำแถลงอย่างเป็นทางการของ ป.ป.ช. ว่ามีการวินิจฉัยไม่ครบถ้วนทุกฐานความผิด โดยมุ่งพิจารณาเพียงว่า ศักดิ์สยามไม่ได้จงใจยื่นบัญชีทรัพย์สินอันเป็นเท็จ และไม่มีพยานหลักฐานว่าเข้าไปแทรกแซงการดำเนินงานของรัฐ
แต่กลับไม่วินิจฉัยว่ามีความผิดตาม พ.ร.ป.ป.ป.ช. มาตรา 126 ในเรื่องการขัดกันแห่งผลประโยชน์หรือไม่ ทั้งที่บทบัญญัติดังกล่าวระบุว่า เพียงรัฐมนตรีถือหุ้นในบริษัทที่เป็นคู่สัญญากับหน่วยงานรัฐภายใต้การกำกับดูแลของตนเอง ก็เข้าข่ายเป็นความผิดแล้ว
“มันเลยอดสงสัยไม่ได้ครับ ว่าเหตุผลที่ ป.ป.ช. ไม่ได้วินิจฉัยเรื่องนี้ ก็เพราะไม่ว่าจะบิดทางไหน ไม่ว่าจะฟอกขาวทางไหน ไม่ว่าจะพยายามช่วยน้ำเงินแค่ไหน มันไม่สามารถวินิจฉัยให้ไม่ผิดได้”
ยื่นคำร้องตามมาตรา 236 ค้าง 167 วัน จี้ประธานรัฐสภาส่งศาลฎีกา
พริษฐ์ระบุว่า จากข้อสงสัยต่อการปฏิบัติหน้าที่ของ ป.ป.ช. ตนและสมาชิกรัฐสภารวมกว่า 140 คน จึงร่วมกันลงชื่อยื่นคำร้องต่อ โสภณ ซารัมย์ ประธานรัฐสภา ตามกลไกรัฐธรรมนูญมาตรา 236 เพื่อกล่าวหาว่า ป.ป.ช. ปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ
อย่างไรก็ตาม จนถึงขณะนี้ผ่านมาแล้ว 167 วัน แต่ประธานรัฐสภายังไม่มีการตัดสินใจส่งเรื่องไปยังศาลฎีกาเพื่อให้ตั้งคณะผู้ไต่สวนอิสระ ทั้งที่รัฐธรรมนูญกำหนดหน้าที่ไว้ว่า หากมีเหตุอันควรสงสัยจะต้องส่งเรื่องต่อทันที
พริษฐ์กล่าวทิ้งท้ายว่า การอภิปรายครั้งนี้ไม่ได้ต้องการเพียงให้ ป.ป.ช. รับฟังข้อวิจารณ์เท่านั้น แต่ต้องการให้ประธานรัฐสภารับฟังข้อเท็จจริงด้วยเช่นกัน โดยหวังว่าหลังจากผ่านไป 167 วัน เมื่อได้รับฟังข้อมูลทั้งหมดแล้ว ประธานรัฐสภาจะเกิดความสงสัยต่อพฤติกรรมของ ป.ป.ช. และตัดสินใจส่งคำร้องไปยังศาลฎีกาเพื่อดำเนินการตามกระบวนการต่อไป
ทั้งนี้ เพื่อกู้คืนความเชื่อมั่นของประชาชน และพิสูจน์ให้เห็นว่าสถาบันทางการเมืองของประเทศจะเอาจริงกับการปราบปรามการทุจริตคอร์รัปชันอย่างเท่าเทียมกัน ไม่ว่าจะเป็นฝ่ายใดก็ตาม




