จับตา! คำร้อง ‘ทักษิณ’ 3 คดี จ่อเข้าวงกลั่นกรองนิรโทษฯ สัปดาห์หน้า

17 พ.ย. 2569 - 18:27

  • ‘ปกรณ์’ นั่งหัวโต๊ะประชุมคณะกรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุข เผยพิจารณาแล้ว 64 คำร้อง วางหลักยึดรัฐธรรมนูญ

  • ย้ำกฎหมายเป็นเพียงเครื่องมือ ไม่ใช่ทางออกทั้งหมด ชี้สังคมต้องหยุดวงจรความขัดแย้งกว่า 20 ปี ด้วยความจริงใจทุกฝ่าย

  • จับตาคำร้อง ‘ทักษิณ’ ขอนิรโทษ 3 คดี จ่อเข้าอนุกรรมการกลั่นกรองสัปดาห์หน้า พร้อมรับข้อเสนอผลักดันสิทธิประกันตัวคดี 112

committee-reviews-thaksin-amnesty-petitions-in-three-cases-SPACEBAR-Hero.jpg

ปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานคณะกรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุข เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุข ครั้งที่ 2/2569 ณ สำนักปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี (สปน.) ทำเนียบรัฐบาล โดยมี พล.ต.ท.รุทธพล เนาวรัตน์ รมว.ยุติธรรม, ฉัตรชัย บางชวด ปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ในฐานะเลขานุการคณะกรรมการ, ปิยะศิริ วัฒนวรางกูร ปลัดกระทรวงยุติธรรม, วุฒิสาร ตันไชย ผู้ทรงคุณวุฒิด้านกฎหมาย, ยุทธพร อิสรชัย นักวิชาการรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช และ ทิชา ณ นคร ผู้ทรงคุณวุฒิด้านสิทธิมนุษยชน เข้าร่วมประชุม

ก่อนเริ่มการประชุม ปกรณ์กล่าวขอบคุณคณะอนุกรรมการทุกคนที่ร่วมกันทำงานจนเกิดผลงานเป็นรูปธรรม พร้อมระบุว่า การดำเนินงานครั้งนี้ถือเป็นนิมิตหมายที่ดีในการทำให้สังคมกลับมาอยู่ร่วมกันโดยไม่ทะเลาะเบาะแว้ง และเป็นบทเรียนสำคัญที่จะต้องไม่ปล่อยให้เหตุการณ์ความขัดแย้งในอดีตเกิดขึ้นซ้ำรอยอีก

พิจารณาแล้ว 64 คำร้อง เร่งตรวจสอบอำนาจหน่วยงานก่อนส่งเข้าวินิจฉัย

ภายหลังการประชุม ปกรณ์เปิดเผยว่า ที่ประชุมได้พิจารณาคำร้องแล้วจำนวน 64 คำร้อง และยังมีคำร้องทยอยส่งเข้ามาอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม สิ่งที่ต้องดำเนินการเพิ่มเติมคือกระบวนการตรวจสอบคำร้อง โดยเมื่อได้รับเรื่องแล้วจะต้องส่งไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อตรวจสอบว่าเป็นเรื่องซ้ำซ้อนหรือไม่ และอยู่ในอำนาจหน้าที่ที่หน่วยงานนั้นสามารถดำเนินการได้หรือไม่

หากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมีอำนาจดำเนินการได้ ก็สามารถดำเนินการตามหน้าที่ได้ทันที โดยไม่จำเป็นต้องรอให้คณะกรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุขวินิจฉัยอีกครั้ง ซึ่งหลายเรื่องได้เริ่มดำเนินการไปแล้ว โดยเฉพาะเรื่องที่ผ่านการกลั่นกรองจากคณะอนุกรรมการกลั่นกรองเรื่อง ซึ่งมีปลัดกระทรวงยุติธรรมเป็นประธาน ที่ได้ดำเนินการไปแล้วเป็นส่วนใหญ่

ส่วนกรณีที่เคยมีเรื่องของศาลอาญากรุงเทพใต้เข้ามาประมาณ 4-5 เรื่องนั้น เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นก่อน พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข มีผลบังคับใช้ แต่ปรากฏว่าศาลสามารถใช้อำนาจตามกฎหมายดำเนินการได้เลย

วางหลักคำวินิจฉัย ยึดรัฐธรรมนูญ แยกการแสดงออกทางการเมืองกับพฤติกรรมแบ่งแยกดินแดน

ปกรณ์กล่าวว่า การประชุมครั้งนี้ยังพิจารณาอีก 2 ประเด็นสำคัญ ได้แก่ รูปแบบการจัดทำคำวินิจฉัย ซึ่งเดิมกำหนดให้ยึดหลักตามกฎหมายวิธีพิจารณาและวิธีปฏิบัติราชการเป็นหลัก รวมถึงการให้เหตุผลประกอบคำวินิจฉัยอย่างชัดเจน

อีกประเด็นคือกรณีศาลจังหวัดปัตตานีส่งสำนวนคดีความมั่นคงในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้มาให้คณะกรรมการพิจารณา โดยเบื้องต้นคณะกรรมการได้วางหลักการว่า การแสดงออกทางการเมืองที่จะเข้าข่ายตาม พ.ร.บ.ฉบับนี้ ต้องอยู่ภายใต้กรอบของรัฐธรรมนูญ เนื่องจากกฎหมายดังกล่าวมีพื้นฐานมาจากรัฐธรรมนูญ ดังนั้น การกระทำใดที่ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญย่อมไม่อยู่ภายใต้กรอบของกฎหมายฉบับนี้

สำหรับการแสดงออกทางการเมืองนั้น ต้องเป็นการต่อสู้ทางการเมืองเพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจในการปกครองตามระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข และไม่เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงรูปแบบการปกครองของรัฐ

อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณารายละเอียดในคำร้องที่ศาลจังหวัดปัตตานีส่งมา พบว่าเป็นเรื่องเกี่ยวกับพฤติกรรมของผู้ถูกกล่าวหา ซึ่งมีลักษณะขัดต่อรัฐธรรมนูญ มาตรา 1 ที่บัญญัติว่าประเทศไทยเป็นราชอาณาจักรอันหนึ่งอันเดียว จะแบ่งแยกมิได้ โดยพฤติกรรมหลักเป็นการแสดงออกที่มุ่งไปในทางแบ่งแยกดินแดน จึงไม่อยู่ภายใต้บังคับของ พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข

ปกรณ์ระบุด้วยว่า ที่ประชุมได้แสดงความคิดเห็นกันอย่างกว้างขวาง โดยเห็นว่าการสร้างสังคมสันติสุขไม่ได้มีเพียงกฎหมายฉบับนี้เท่านั้น แต่ยังมีช่องทางอื่นอีกหลายช่องทาง รวมถึงกฎหมายความมั่นคงที่มีบทบัญญัติเกี่ยวกับการไม่เอาผิดหรือไม่เอาโทษกับผู้กระทำความผิด ซึ่งสามารถนำมาใช้ประกอบการดำเนินการได้

ทั้งนี้ ฉัตรชัย บางชวด ปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ซึ่งเคยดำรงตำแหน่งเลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับแนวทางดังกล่าว โดยการพิจารณาคำวินิจฉัยจะต้องยึดกรอบของกฎหมายและรัฐธรรมนูญเป็นหลัก

ย้ำสันติสุขต้องเกิดจากความจริงใจ ไม่ใช่แค่กฎหมาย

รองนายกรัฐมนตรีกล่าวว่า ต้องการสื่อสารให้ประชาชนเข้าใจว่า การสร้างสังคมสันติสุขไม่ได้เกิดขึ้นจากกฎหมายเพียงฉบับเดียว แต่ต้องเกิดจากความจริงใจของทุกฝ่าย การแสดงความคิดเห็นทางการเมืองหรือการแสดงความเห็นที่แตกต่างเป็นเรื่องปกติและเป็นสิ่งที่ดีในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข แต่การใช้ความรุนแรงเพื่อมุ่งทำลายกันไม่ใช่แนวทางที่เหมาะสม เพราะระบอบประชาธิปไตยให้ความสำคัญกับการใช้เหตุผลในการอภิปรายและแลกเปลี่ยนความคิดเห็น

ปกรณ์ย้ำว่า ทุกฝ่ายต้องร่วมมือร่วมใจกันไม่ให้เหตุการณ์ความขัดแย้งที่เคยเกิดขึ้นเมื่อกว่า 20 ปีก่อนกลับมาเกิดขึ้นอีก หากมีสัญญาณใดที่อาจนำไปสู่ความขัดแย้งในลักษณะเดิม ก็ควรยุติพฤติกรรมดังกล่าว และหันมาจับมือกันพัฒนาประเทศไปข้างหน้า เพราะการร่วมมือกันด้วยเหตุผลย่อมเป็นประโยชน์มากกว่า

รับข้อเสนอเยียวยาคดี 112 ส่ง กสม. ประสานศาล ส่วนคำร้อง ‘ทักษิณ’ รออนุกรรมการกลั่นกรอง

ปกรณ์กล่าวอีกว่า ที่ประชุมได้พิจารณาข้อเสนอของ เทวฤทธิ์ มณีฉาย สว. ที่เสนอให้รัฐบาลพิจารณาการบริหารโทษผู้ถูกดำเนินคดีตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และคดีทางการเมือง รวมถึงการกำหนดมาตรการเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ โดยเห็นว่าเป็นข้อเสนอที่มีประโยชน์ แต่หลายประเด็นอยู่ในกรอบอำนาจของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) และศาล

ทั้งนี้ รองเลขาธิการ กสม. ได้รับประเด็นดังกล่าวไปพิจารณาดำเนินการต่อแล้ว

ส่วนคำร้องอื่น ๆ รวมถึงคำร้องของ ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี จะต้องรอเข้าสู่การพิจารณาของคณะอนุกรรมการกลั่นกรองเรื่อง ซึ่งมีปลัดกระทรวงยุติธรรมเป็นประธาน ก่อนจะมีความเห็นเสนอกลับมายังคณะกรรมการฯ เพื่อพิจารณาต่อไป

ปกรณ์ระบุว่า ประธานคณะอนุกรรมการฯ ยืนยันว่าหากมีเรื่องเร่งด่วนก็สามารถนัดประชุมในวันเสาร์-อาทิตย์ได้ เพราะเข้าใจว่าความเดือดร้อนของประชาชนไม่มีวันเวลาและไม่มีวันหยุดราชการ สิ่งสำคัญคือการเร่งดำเนินการให้เร็วที่สุด พร้อมฝากฉัตรชัยในฐานะเลขานุการคณะกรรมการติดตามเรื่องดังกล่าวด้วย

committee-reviews-thaksin-amnesty-petitions-in-three-cases-SPACEBAR-Photo01.jpg

กฎหมายเป็นเพียงเครื่องมือ ต้องสำรวจสิ่งที่ยังเข้าไม่ถึง

ด้าน ยุทธพร อิสรชัย นักวิชาการรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ในฐานะกรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุข กล่าวว่า กระบวนการสร้างความปรองดองสมานฉันท์ตาม พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข พ.ศ.2569 เป็นเพียงเครื่องมือหนึ่งเท่านั้น ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถแก้ไขปัญหาได้ทั้งหมด หรือทำให้ทุกคนเข้าสู่กระบวนการได้โดยไม่มีใครตกหล่นหรือถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

ตั้งแต่ขั้นตอนการยกร่างกฎหมาย คณะกรรมการผู้จัดทำกฎหมายต่างยอมรับอยู่แล้วว่าไม่สามารถดำเนินการได้ครอบคลุมทุกเรื่อง แต่หน้าที่สำคัญประการหนึ่งของคณะกรรมการคือการจัดทำข้อเสนอเพื่อวางแนวทางไปสู่อนาคต โดยที่ประชุมเห็นตรงกันว่าต้องสำรวจและตรวจสอบว่ายังมีประเด็นใดที่เข้าไม่ถึง หรือเรื่องใดที่ไม่สามารถดำเนินการได้ เพื่อใช้เป็นแนวทางในการพัฒนากระบวนการต่อไป

ยุทธพรกล่าวว่า การสร้างความปรองดองสมานฉันท์ยังมีกระบวนการอื่นอีกมากมาย และแม้เรื่องดังกล่าวจะถูกจับตามองในมิติทางการเมือง โดยเฉพาะการพิจารณาคดีต่าง ๆ แต่ไม่ควรให้น้ำหนักกับประเด็นเหล่านั้นมากเกินไป สิ่งที่ควรให้ความสำคัญคือ กฎหมายฉบับนี้จะช่วยพาสังคมไทยออกจากวงจรความขัดแย้งที่ดำเนินมายาวนานกว่า 20 ปี และนำพาประเทศไปสู่อนาคตได้อย่างไร

พร้อมยืนยันว่า ในฐานะนักวิชาการที่มีส่วนร่วมตั้งแต่ขั้นศึกษากฎหมายและขั้นตอนการยกร่าง เห็นว่ากรรมการทุกคนทำงานอย่างเปิดเผย โปร่งใส และตรงไปตรงมา

committee-reviews-thaksin-amnesty-petitions-in-three-cases-SPACEBAR-Photo02.jpg

ห่วงผู้ต้องขัง 112 แม้ตัวเลขประกันตัว 96% แต่ยังมี 1% ที่ถูกคุมขัง

ด้าน ทิชา ณ นคร กรรมการสร้างเสริมสังคมสันติสุข กล่าวว่า การพิจารณาของคณะกรรมการจะต้องดำเนินไปตามแนวทางของรัฐธรรมนูญ โดยในช่วงหนึ่งของการหารือได้มีการถกเถียงเกี่ยวกับข้อเสนอของเทวฤทธิ์ มณีฉาย สว. กรณีการเรียกร้องสิทธิประกันตัวของผู้ถูกดำเนินคดีตามมาตรา 112

แม้กรณีดังกล่าวจะไม่อยู่ในหลักเกณฑ์การพิจารณาตาม พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข แต่ผู้แทน กสม. ได้แสดงความพร้อมที่จะนำประเด็นดังกล่าวไปหารือกับศาล ซึ่งคณะกรรมการเห็นว่าเป็นช่องทางที่เหมาะสมที่สุด และคาดหวังว่าจะสามารถผลักดันให้เกิดความคืบหน้าต่อไปได้

ทิชากล่าวว่า แม้ตัวเลขผู้ได้รับการประกันตัวจะอยู่ที่ 96% แต่ข้อเท็จจริงที่ยังมีผู้ต้องคดีอีก 1% ต้องเข้าไปอยู่ในเรือนจำ ก็เป็นประเด็นที่ผู้ทำงานด้านสิทธิมนุษยชน ความปรองดอง และสันติสุข ต้องให้ความห่วงใย

พร้อมกล่าวขอบคุณเทวฤทธิ์ที่ให้ความสำคัญกับประเด็นดังกล่าวและยื่นหนังสือต่อคณะกรรมการถึง 2 ครั้ง โดยปกรณ์ในฐานะประธานคณะกรรมการยืนยันว่าจะมีหนังสือขอบคุณเทวฤทธิ์ รวมถึงขอบคุณ กสม. ที่จะนำเรื่องไปหารือกับศาลโดยตรง พร้อมหวังว่าจะสามารถขยายโอกาสการได้รับประกันตัวจาก 96% ไปสู่ 100% ได้

สัปดาห์หน้าเตรียมถกคำร้อง ‘ทักษิณ’ 3 คดี พิจารณาพร้อมกัน

ผู้สื่อข่าวรายงานเพิ่มเติมว่า คณะอนุกรรมการกลั่นกรองเรื่อง ซึ่งมี ปิยะศิริ วัฒนวรางกูร ปลัดกระทรวงยุติธรรม เป็นประธาน เตรียมนัดประชุมในสัปดาห์หน้า โดยอาจนำคำร้องของ ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี ซึ่งเป็นหนึ่งใน 64 คำร้องที่ยื่นต่อคณะกรรมการฯ เข้าสู่การพิจารณาด้วย

ทั้งนี้ ทักษิณได้ยื่นคำร้องขอนิรโทษกรรมรวม 3 คดี โดยคณะกรรมการจะพิจารณาทั้ง 3 คดีพร้อมกัน

เรื่องเด่นประจำสัปดาห์