กลายเป็นเรื่องราวที่หยิบมาพูดหลายพันครั้งก็ยังไม่มีทางจบลงได้สักทีสำหรับการสร้างดิสนีย์แลนด์ในประเทศไทยว่าสามารถเกิดขึ้นจริงได้หรือไม่? หลังจากที่ล่าสุดเมื่อไม่กี่วันที่ผ่านมาได้มีคลิปที่ทำจาก AI ออกมาเผยแพร่เกี่ยวกับดิสนีย์แลนด์ว่าหากมาอยู่ในประเทศไทยจะเป็นเช่นไร จากภาพจำทางอุดมคติของคนไทยและจินตนาการของผู้สร้างคลิปนี้ได้พาให้ทุกคนกลับมาตั้งคำถามถึงการมีอยู่ของดิสนีย์แลนด์ในประเทศไทยว่าถ้ามีขึ้นมาจริงๆ แล้วจะเกิดขึ้นที่ไหน เพราะถ้าหากใครจำได้ครั้งหนึ่งเราเคยได้เห็นว่า 'Entertainment Complex' เกือบจะเกิดขึ้นจริงในประเทศไทยแต่ปัจจุบันโครงการนี้ถูกพับเก็บไปแล้ว แล้วสิ่งที่เราวาดฝันกันไว้ต่อให้มีโครงการนี้อยู่มันจะเกิดขึ้นจริงหรือเปล่า
บทความนี้เราจึงขอพามาดูความเป็นไปได้ของสิ่งนี้กันว่ามันจะเป็นไปได้จริงหรือไม่?
การเปลี่ยนแปลงจากแนวคิดที่จะสร้างคาสิโนสู่สวนสนุกเพื่อครอบครัว
หนึ่งในจุดเปลี่ยนสำคัญของโครงการดิสนีย์แลนด์คือการละทิ้งแนวคิดเดิมที่อยากจะทำคาสิโนจากรัฐบาลชุดที่แล้วที่นำโดยแกนนำหลักพรรคเพื่อไทยเป็นการไปสร้างสวนสนุกที่อยากให้เป็นทั้งธีมปาร์ค สวนน้ำ สนามกีฬาและสถานที่จัดแสดงคอนเสิร์ต ทำให้ไอเดียของดิสนีย์แลนด์จึงถูกหยิบมาพูดถึงอีกครั้งในรอบ 1-2 ปีที่ผ่านมา
อย่างไรก็ตามเหตุผลหลักอีกส่วนหนึ่งที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงมาเป็นการสร้างดิสนีย์แลนด์เพียงอย่างเดียวก็คือ ตัวของดิสนีย์เองที่ต้องการรักษาภาพลักษณ์แบรนด์ให้เหมาะสำหรับครอบครัวและเด็ก การมีคาสิโนในโครงการเดียวกันถือว่าขัดแย้งกับหลักการและกลยุทธ์ทางการตลาดของบริษัทฯ รัฐบาลไทยจึงปรับเปลี่ยนแนวคิดมาเน้นที่ความบันเทิงเพื่อครอบครัวในช่วงเวลานั้น
ทำเลและการพัฒนาสถานที่การก่อสร้าง ถ้ามีจริงดิสนีย์แลนด์จะอยู่ที่ไหน
โครงการดิสนีย์แลนด์ไทย ณ ตอนนั้นได้กำหนดให้ตั้งอยู่ภายในเขตพัฒนาพื้นที่เศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก โดยพิจารณา 4 จังหวัด ได้แก่ ชลบุรี ระยอง ฉะเชิงเทรา และจันทบุรี พื้นที่ที่ต้องการประมาณ 3,000 ไร่หรือเกือบ 5 ตารางกิโลเมตรซึ่งใหญ่กว่าดิสนีย์แลนด์เซี่ยงไฮ้ที่ประเทศจีน
จากการประมาณการในเรื่องของสถานที่ทั้ง 4 จังหวัดทำให้ค้นพบว่าความเป็นไปได้ของโครงการนี้แทบเป็นไปได้ยากมากๆ เนื่องด้วยการเดินทางและการคมนาคมจริงๆ เมื่อลองพิจารณาดีๆ แล้วดิสนีย์แลนด์ควรอยู่ในเมืองหลวงมากกว่าการออกไปใช้พื้นที่ในต่างจังหวัด ความเป็นไปได้จึงน้อยลงไปอีกเนื่องจากในจังหวัดกรุงเทพมหานครพื้นที่ขนาดนั้นไม่สามารถสร้างได้ในปัจจุบันนี้
การลงทุนและผลกระทบทางเศรษฐกิจหากทำดิสนีย์แลนด์ในประเทศไทย
ประมาณการเบื้องต้นชี้ว่าโครงการดิสนีย์แลนด์ไทยต้องการเงินลงทุน 7,000-8,000 ล้านเหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 256,000-292,000 ล้านบาท ตัวเลขนี้สูงกว่าดิสนีย์แลนด์เซี่ยงไฮ้ที่ใช้เงิน 5.5 พันล้านเหรียญสหรัฐเนื่องจากเงินเฟ้อของต้นทุนก่อสร้างและค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมในการพัฒนาธีมปาร์คนี้
ดิสนีย์แลนด์เซี่ยงไฮ้ใช้โมเดลความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชนโดยดิสนีย์ถือหุ้น 43% และกลุ่มบริษัทที่รัฐบาลเซี่ยงไฮ้สนับสนุนถือ 57% แม้รัฐบาลไทยยังไม่เปิดเผยรูปแบบการเงินที่ชัดเจน แต่น่าจะต้องใช้โมเดลคล้ายคลึงกัน อย่างไรก็ดีการเปลี่ยนแปลงของรัฐบาลไทยที่ไม่แน่นอนและไม่มั่นคงจึงทำให้งบประมาณตรงส่วนนี้ไม่สามารถเกิดขึ้นจริงได้ ยิ่งโมเดลนี้แทบตัดทิ้งไปได้ในทันที
กลยุทธ์การขยายตัวของดิสนีย์ในเอเชีย
ปัจจุบันดิสนีย์มีสวนสนุก 3 แห่งในเอเชีย ได้แก่ โตเกียว (1983) ฮ่องกง (2005) และเซี่ยงไฮ้ (2016) โรเบิร์ต ไอเกอร์ อดีต CEO ของดิสนีย์ เคยกล่าวว่าบริษัทเชื่อว่ามีโอกาสขยายตัวในจีนและส่วนอื่นของโลก และมีการสนทนากับตัวแทนจากตลาดต่างๆ ที่สนใจเป็นเจ้าภาพสวนสนุกดิสนีย์แลนด์อยู่เสมอ
อย่างไรก็ตามความเปิดกว้างในการพูดคุยไม่ได้หมายถึงการมุ่งมั่นที่จะลงทุนทันที ดิสนีย์ใช้ความระมัดระวังสูงในการเลือกตลาด หุ้นส่วน และโอกาสการพัฒนาที่สอดคล้องกับกลยุทธ์บริษัท การตัดสินใจขยายตัวขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายประการรวมถึงขนาดตลาด ศักยภาพทางเศรษฐกิจ และเสถียรภาพทางการเมือง
อุปสรรคใหญ่ของดิสนีย์แลนด์ในประเทศไทยที่มีชื่อว่า 'สิ่งนี้ไม่มีวันเกิดขึ้นจริง'
แม้โครงการจะมีความคืบหน้าในเชิงนโยบายแต่ยังมีอุปสรรคสำคัญหลายประการ ปัญหาแรกคือระยะเวลาการพัฒนาที่อาจใช้เวลา 8-10 ปีนับจากการเริ่มก่อสร้างและอย่างที่เกริ่นไปในข้างต้นว่า รัฐบาลไทยไม่มีเสถียรภาพมากพอในการคงอยู่ไว้ได้นานขนาดนั้นทำให้ไม่สามารถต่อยอดโครงการนี้ได้อย่างแน่นอน
ปัญหาที่สองคือการแข่งขันในภูมิภาค นอกจากสวนสนุกดิสนีย์แลนด์ที่มีอยู่แล้วสามแห่งยังมีสวนสนุกนานาชาติอื่นๆ เช่น Universal Studios ในสิงคโปร์และญี่ปุ่น รวมถึงสวนสนุกท้องถิ่นที่กำลังขยายตัว การแบ่งปันตลาดท่องเที่ยวในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จึงเป็นความท้าทายมากๆ ของผู้ลงทุนและถูกมองว่าสิ่งนี้ยังไม่คุ้มแน่นอนในปัจจุบันนี้
เมื่อพิจารณาจากข้อมูลที่มีดิสนีย์แลนด์ในไทยยังคงเป็นแค่ความฝันต่อไปแม้จะมีข่าวออกมาเป็นร้อยรอบพันรอบก็ตาม เมื่อเราลองนำความเป็นจริงมาพูดคุยกันแล้วไม่แน่ว่าคลิป AI นี้อาจจะเป็นเครื่องหมายยืนยันได้ว่าสิ่งนี้ไม่มีวันเกิดขึ้นจริง แม้จะพยายามพูดกี่ครั้งก็ตามต้องยอมรับว่าเรายังไม่พร้อมที่จะมีดิสนีย์แลนด์ในประเทศไทยจริงๆ
