จากคลังสินค้า สู่ Infrastructure-as-a-Service
ALP เปิด OMEGA 1 Bangna ดึง Automation ให้ธุรกิจใช้ได้โดยไม่ต้องลงทุนระบบเอง
ในวันที่ธุรกิจต้องรับมือทั้งต้นทุนที่สูงขึ้น แรงงานที่หายาก และยอดขายที่ไม่ได้เติบโตในจังหวะเดียวกัน การลงทุนสร้างคลังสินค้าและระบบอัตโนมัติด้วยเงินก้อนใหญ่ อาจไม่ใช่ทางเลือกที่เหมาะกับผู้ประกอบการทุกขนาด โดยเฉพาะธุรกิจที่ยังมีปริมาณสินค้าไม่มากพอจะใช้กำลังการจัดเก็บเต็มระบบ
แนวคิดหนึ่งที่กำลังเข้ามาเปลี่ยนรูปแบบการลงทุนด้านโลจิสติกส์ คือการเปลี่ยนจาก ‘ซื้อระบบ’ เป็น ‘จ่ายเพื่อใช้งาน’ ให้ผู้ประกอบการสามารถเช่าพื้นที่และใช้ระบบ Automation ตามปริมาณสินค้าและความต้องการของธุรกิจ โดยไม่ต้องลงทุนสร้างระบบจัดเก็บอัตโนมัติเองตั้งแต่ต้น
แนวคิดนี้ถูกนำมาใช้กับ OMEGA 1 Bangna คลังสินค้าอัจฉริยะของ บริษัท แอลลี่ โลจิสติกส์ พร็อพเพอร์ตี้ (ประเทศไทย) จำกัด หรือ ALP ซึ่งพัฒนาขึ้นบนพื้นที่กว่า 260,000 ตารางเมตร ในทำเลยุทธศาสตร์บางนา–EEC พร้อมระบบจัดเก็บและเบิกจ่ายสินค้าอัตโนมัติ หรือ AS/RS
ไม่ต้องซื้อ Automation ก็ใช้ได้
สิ่งที่น่าสนใจของ OMEGA ไม่ได้อยู่ที่ขนาดของคลังสินค้าเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่รูปแบบการให้บริการที่ ALP วางไว้ภายใต้แนวคิด Infrastructure-as-a-Service (IaaS)
ALP เป็นผู้ลงทุนและดูแลทั้งอาคาร ฮาร์ดแวร์ระบบอัตโนมัติ ซอฟต์แวร์ และงานบำรุงรักษา ขณะที่ผู้ประกอบการเข้ามาใช้บริการและจ่ายตามการใช้งาน แทนการลงทุนซื้อชั้นวาง เครน หรือระบบ Automation ด้วยตัวเอง
รูปแบบนี้ทำให้ธุรกิจสามารถปรับการใช้พื้นที่ให้สอดคล้องกับปริมาณสินค้าได้มากขึ้น เช่น หากช่วงหนึ่งยอดขายหรือสินค้ามีปริมาณไม่สูง ผู้ประกอบการไม่จำเป็นต้องลงทุนสร้างคลังขนาดใหญ่เพื่อรองรับความต้องการในอนาคต แต่สามารถเลือกใช้พื้นที่และระบบเท่าที่จำเป็น ขณะเดียวกัน หากธุรกิจขยายตัวก็สามารถเพิ่มการใช้งานได้ตามความต้องการ
จึงเป็นการเปลี่ยนต้นทุนจาก เงินลงทุนก้อนใหญ่ หรือ CAPEX ไปสู่ค่าใช้บริการที่สามารถบริหารให้สอดคล้องกับการดำเนินธุรกิจในแต่ละช่วงได้
AS/RS สูง 40 เมตร ใช้พื้นที่แนวตั้งให้เต็มศักยภาพ
หัวใจของ OMEGA 1 Bangna คือระบบจัดเก็บและเบิกจ่ายสินค้าอัตโนมัติ AS/RS (Automated Storage and Retrieval System) ซึ่งติดตั้งในอาคารสูงถึง 40 เมตร
ระบบดังกล่าวใช้พื้นที่ในแนวตั้งเพื่อเพิ่มความหนาแน่นในการจัดเก็บ ทำให้พื้นที่ทุกตารางเมตรสามารถรองรับสินค้าได้มากกว่าคลังสินค้าทั่วไปที่พึ่งพาการจัดเก็บและเคลื่อนย้ายด้วยแรงงานและรถโฟล์กลิฟต์เป็นหลัก
OMEGA 1 Bangna รองรับพื้นที่จัดเก็บมากกว่า 160,000 ตำแหน่งพาเลท และ ALP ระบุว่าเป็นคลังสินค้าอัจฉริยะขนาดใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
อีกจุดที่ ALP นำเสนอคือระบบเครน AS/RS ความเร็วสูง ซึ่งบริษัทระบุว่าสามารถปฏิบัติงานได้เร็วกว่าการใช้รถโฟล์กลิฟต์และแรงงานคนถึง 3 เท่า และเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานได้สูงสุด 35% เมื่อเทียบกับการปฏิบัติงานในคลังสินค้าทั่วไป
ตัวเลขดังกล่าวเป็นข้อมูลที่บริษัทประเมินจากการทำงานของระบบ จึงควรพิจารณาควบคู่กับลักษณะสินค้า ปริมาณงาน และรูปแบบการปฏิบัติการของผู้ใช้แต่ละราย
เมื่อคลังสินค้าไม่ได้มีแค่ชั้นวาง แต่เป็นระบบเดียวกัน
อีกองค์ประกอบที่ทำให้ OMEGA แตกต่างจากการเช่าคลังสินค้าทั่วไป คือ ALPOS ระบบปฏิบัติการที่ ALP พัฒนาขึ้นเอง ทำหน้าที่เชื่อมต่อระบบบริหารคลังสินค้า หรือ WMS เข้ากับหุ่นยนต์และระบบ Automation บนแพลตฟอร์มข้อมูลเดียว
ในมุมของผู้ใช้งาน นั่นหมายความว่าการจัดเก็บ การเบิกจ่าย การเคลื่อนย้ายสินค้า และข้อมูลจากระบบต่าง ๆ สามารถทำงานร่วมกันภายใต้โครงสร้างเดียวกัน แทนที่จะต้องนำระบบ Automation เข้ามาติดตั้งและเชื่อมต่อภายหลังด้วยตัวเอง
โจทย์จึงเปลี่ยนจากการถามว่า “จะลงทุนซื้อระบบอะไรดี” มาเป็น “ธุรกิจต้องการใช้ระบบแบบไหนและในปริมาณเท่าไร”
สำหรับธุรกิจที่กำลังขยายตัว หรือมีปริมาณสินค้าเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาล รูปแบบนี้อาจช่วยลดภาระการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานที่ต้องแบกรับในระยะยาว และทำให้การนำ Automation เข้ามาใช้ไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะบริษัทขนาดใหญ่ที่มีงบลงทุนสูง
โครงสร้างพื้นฐานที่ต้องเติบโตไปพร้อมกับธุรกิจ
ชาลี ฉาง Co-Founder & CEO, Ally Logistic Property (ALP) กล่าวว่า ทิศทางของธุรกิจโลจิสติกส์ไม่ได้อยู่ที่การมีพื้นที่คลังสินค้าเพิ่มขึ้นเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่มีประสิทธิภาพ ยืดหยุ่น และสามารถรองรับการเติบโตของธุรกิจในระยะยาว
ALP จึงวางบทบาทของตัวเองมากกว่าผู้ให้เช่าพื้นที่ โดยลงทุนในระบบ เทคโนโลยี และโครงสร้างพื้นฐานที่จำเป็น เพื่อให้ผู้ประกอบการสามารถนำระบบ Automation มาใช้งานได้โดยไม่ต้องลงทุนและบริหารระบบทั้งหมดด้วยตัวเอง ภายใต้แนวคิด “We Invest, You Operate”
นอกจากเทคโนโลยีแล้ว OMEGA 1 Bangna ยังออกแบบตามมาตรฐาน LEED Gold เพื่อมุ่งสู่การรับรองอาคารสีเขียวระดับสากล สะท้อนอีกด้านของการพัฒนาคลังสินค้า ที่ต้องตอบโจทย์ทั้งประสิทธิภาพการดำเนินงานและการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ
จากไทยสู่โมเดลโลจิสติกส์ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ALP ระบุว่า ปัจจุบันมีคลังสินค้าที่บริหารจัดการอยู่กว่า 20 แห่งทั่วเอเชีย รวมพื้นที่มากกว่า 1.3 ล้านตารางเมตร และมีโครงการ OMEGA ที่อยู่ระหว่างก่อสร้างและวางแผนพัฒนาอีก 5 แห่งในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
บริษัทตั้งเป้าระยะยาวพัฒนาคลังสินค้าอัจฉริยะรวม 48 แห่งใน 8 ประเทศ ขยายพื้นที่บริหารจัดการเป็น 8 ล้านตารางเมตร และมีมูลค่าการลงทุนรวมกว่า 8,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
ด้านโครงสร้างทุน ALP ได้รับการสนับสนุนจากพันธมิตรทั้งในไทยและต่างประเทศ อาทิ CapitaLand Investment, พฤกษา โฮลดิ้ง, Cathay Life Insurance และกองทุนสำรองเลี้ยงชีพแห่งชาติมาเลเซีย หรือ EPF โดยบริษัทระบุว่าตลอดช่วงทศวรรษที่ผ่านมา ALP และพันธมิตรมีการลงทุนสะสมรวมกว่า 2,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
ขณะเดียวกัน ALP เตรียมพัฒนาโครงการฝึกอบรมบุคลากรในพื้นที่ เพื่อเพิ่มทักษะด้านการปฏิบัติงาน บำรุงรักษา และบริหารจัดการระบบหุ่นยนต์และ Automation ซึ่งเป็นอีกโจทย์สำคัญเมื่อคลังสินค้าเปลี่ยนจากการพึ่งพาแรงงานคนไปสู่การทำงานร่วมกับระบบอัตโนมัติมากขึ้น
ท้ายที่สุด OMEGA 1 Bangna จึงสะท้อนทิศทางหนึ่งของธุรกิจโลจิสติกส์ยุคใหม่ คือ คลังสินค้าไม่ได้ถูกมองเป็นเพียงพื้นที่เก็บสินค้าอีกต่อไป แต่กำลังกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยีที่ธุรกิจสามารถเลือกใช้ตามขนาดและจังหวะการเติบโตของตัวเอง
สำหรับผู้ประกอบการที่ไม่ต้องการแบกรับเงินลงทุนระบบ Automation ตั้งแต่ต้น โมเดล “We Invest, You Operate” จึงเป็นอีกทางเลือกที่น่าจับตา เพราะโจทย์สำคัญไม่ได้อยู่ที่ว่าใครมีเงินลงทุนมากพอจะสร้างคลังอัจฉริยะ แต่คือ ใครสามารถเข้าถึงเทคโนโลยีและปรับต้นทุนให้สอดคล้องกับธุรกิจได้เร็วกว่า
